INmagazine Sayı 14 - Page 32

TEKNOLOJİ Bu görsel www.shutterstock.com sitesinden alınmıştır. 30 Yapay zeka, bir bilgisayarın veya bilgisayar kontrollü robotun, akıllı varlıklara özgün görevleri yerine getirme yeteneği olarak tanımlanmakta ve insanların entellektüel becerileriyle donatılmış, mantıklı düşünme, anlam bulma, genelleme ve geçmiş deneyimlerden öğrenme gibi fonksiyonları içeren bir sistem olarak ifade edilmektedir. Z ekanın tanımı TDK’da “İnsanın düşünme, akıl yürüt- me, objektif gerçekleri algılama, yargılama ve sonuç çıkarma yeteneklerinin tamamı..” olarak tanımlan- maktadır. Yapay zekanın tanımının ne olduğu konusunda ise netlik bulunmamaktadır. TDK tanımından yola çıkarak yapay zeka tanımı için, insan kelimesinin yerine robot, bilgisayar, makina vb. cihazların düşünme, akıl yürütme, objektif gerçekleri algılama, yargı- lama ve sonuç çıkarma yeteneklerinin tamamıdır diyebilir miyiz? Bu tanımdan bir başka soru daha doğuyor yapay zeka, insan zekası ile gerçekten de ikame edilebilir mi? Ya- pay zekanın duyguları var mıdır? “Tarihte üç büyük olay vardır. Bunlardan ilki kainatın oluşu- mudur. İkincisi yaşamın başlangıcının olmasıdır. Üçüncüsü de yapay zekanın ortaya çıkışıdır.” – MIT Bilgisayar Bilimleri Laboratuvar Yöneticisi Edward Fredkin’in BBC ile söyleşi- sinden.” Peki yukarıda atıfta bulunulan söyleşiden yapılan alıntı kap- samında yapay zeka gerçekten de yaşamın başlangıcı gibi yeni, çok büyük ve iddialı bir başlangıç mıdır? Ceviz Kabu- ğundaki Evren kitabında Stephen Hawking, işlemcilerin ka- pasitesinin her sekiz ayda bir iki katına çıktığını göze alarak teknolojide de tıpkı biyolojide olduğu gibi bir evrim olgusu- nun tartışmaya açık olduğunu ifade etmiştir. Teknolojinin ilerlemesiyle birlikte yapay zeka hayatımızın her alanında yer edinmeye başladı. Bir takım tabiat olay- larına ya da insan fiillerine bağlı hukuki sonuçların ortaya çıkması durumunda hukuk sistemleri devreye girer. Yapay zekaya bağlı ortaya çıkacak hukuki sonuçlar bakımından hukuk sistemleri ne yapacak? Yapay zeka içeren sürücüsüz bir araç yaralamalı ya da ölümlü bir kazaya karıştığında hu- kuki ve cezai sorumluluk kim de olacak? Yapay zekada mı yoksa onu tasarlayan insanda mı? Bu yazı ile ilk bölümde yapay zekanın tarihsel gelişiminden ve tanımından bahsediyor olacağım, ikinci bölümde yapay zekanın bir hukuk süjesi olarak tanımlanıp tanımlanama- yacağı, dolayısıyla hukuk sistemlerinde insana tanınan hak ve sorumlulukların yapay zeka bakımından nasıl ele alına- bileceği hususlarına değinip son bölümde ise hızla gelişen teknolojiler ışığında hukuksal düzenlemeler ile yapay zeka alanındaki dilemmaları tartışıyor olacağım.