INmagazine Sayı 14 - Page 15

dikkat çekmektedir. Bu tür etik ve uyum programlarının incelenmesi, analiz edilmesi ve belki de taklit edil- mesi birçok açıdan faydalı da olabilir. Fakat benzer şekilde bu tür etik ve uyum programları şirketinizin ihtiya- cı olduğu alanlar için gerekli dersler çıkarmanıza yardım edebilir mi? Bu sorunun cevabı kısmen evet olsa da yine de büyük bir “hayır “karşımıza çıkmaktadır. Tıpkı dünya savaşında sağlam dönen veya dönemeyen uçak- larda olduğu gibi etik ve uyum riskle- ri karşısında sağ kalan ve kalamayan etik ve uyum programları bulunmak- tadır. Sadece başarıya odaklanmak bu açıdan nelerin ters gittiğini veya gidebileceğini bize göstermek konu- sunda yanıltıcı olabilecektir. İyi yürü- tülen bir etik ve uyum programı için tüm faktörlerin eksiksiz olarak var- lığı gerekirken, programın aksaması için tek bir etkenin varlığı bile yeterli olabilecektir. Bu etkenin varlığını iyi işleyen etik ve uyum programları in- celerken gözden kaçırmamız her za- man mümkün olmaktadır. Bu yüzden özellikle şirketin faaliyet gösterdiği sektörde ortaya çıkan etik, uyum ve itibar risklerinden kaçamayan olay- lara odaklanmak bu açıdan çok daha faydalı olacaktır. Tıpkı uçakları düşü- ren mermiler gibi şirketin etik, uyum ve itibar risklerini de görmek için ba- zen “düşen şirketlere” odaklanmakta fayda vardır. Bunun her zaman geçer- li olan bir örneği de yanına anlı şanlı denetim şirketi Arthur Andersen’i de alarak batan Enron örneğidir. Enron etik ve uyum programlarında nere- lerin zırh ile kaplanması konusunda başarılı bir etik ve uyum programına göre bize çok daha fazla veri suna- caktır. “Nasıl başardık” sorusu çoğu zaman “neden başaramadık” sorusu ile bir arada kullanılmadığı zaman etkisiz olabilmektedir. Sadece olumlu örnek- lere ve başarı hikayelerine odaklan- mak bu açıdan bizim başarısızlıkla- rın nerelerde çıkabileceği konusunda dikkatimizi dağıtacaktır. Bir nevi ha- maset edebiyatı bile diyebiliriz. Fakat burada Hatasız Düşünce Sanatı kita- bının yazarı Rolf Dobelli’nin uyarısını da es geçmemek gerekir: “Eğer ‘Kaza- nan’ takımın bir üyesi iseniz, hayatta kalma yanılgısına fazla takılmak da tehlikeli olabilir. Başarınız sadece tesadüflerden kaynaklansa bile diğer kazananlar ile birlikte benzerlikleri- nizi keşfedersiniz ve bunları ‘başa- rı faktörleri’ olarak görmeyi tercih edebilirsiniz. Ancak başarızı birey ve şirketlerin mezarlıklarının çok sık ziyaret ederseniz oranın sakinlerinin başarınızı da karakterize eden birçok özellik taşıdığını fark edersiniz” 13 Kaynakça: • https://youarenotsosmart.com/2013/05/23/survivorship-bias/?imm_mid=0ac2c5&cmp=em-strata-newsletters-ha- • http://blog.idonethis.com/7-lessons-survivorship-bias-will-help-make-better-decisions/ • doop-bestprice-20130710-elist https://www.investopedia.com/terms/s/survivorshipbias.asp