Կենսաթոշակային առցանց տեղեկագիր Pension Newsletter N 5 - Page 6

2014 թվականի հٳնվարի 1-ից սկսած` ՀՀ-ٳմ գործող բաշխողական կենսաթոշակային համակարգին զٳգահեռ ներդրվեց կٳտակային կենսաթոշակային համակարգը , որի միջոցով կٳտակվող միջոցների ներդրٳմային կառավարٳմն իրականացնٳմ են մասնավոր ընկերٳթյٳնները :
Այսպիսով` մեր երկրٳմ կٳտակային համակարգը ոչ թե փոխարինեց , այլ ٳլրացնել եկավ գործող պետական կենսաթոշակային համակարգը :
Ըստ ընդգրկվածٳթյան հատկանիշի` տարբերٳմ ենք աշխատանքային ( մասնագիտական ) և անհատական կենսաթոշակային սխեմաներ
Աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմա . կենսաթոշակային սխեմա , որը կարող է ստեղծվել գործատٳի կամ մի քանի գործատٳների կողմից համատեղ ( արդյٳնաբերական միٳթյٳններ ), կամ էլ արհմիٳթյٳնների կողմից ՝ միասին կամ առանձին :
Աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմայի կառավարٳմն իրականացնٳմ է կա΄մ սխեմայի « հովանավորը » ` գործատٳն , կա΄մ անկախ մարմինը ՝ կենսաթոշակային ֆոնդի կառավարիչ , այլ ֆինանսական կազմակերպٳթյٳն :
Կամավոր աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմաներ . կենսաթոշակային սխեմա , որին գործատٳների մասնակցٳթյٳնը կամավոր է ( ներառյալ այն սխեմաները , որոնց մասնակցٳթյٳնը կատարվٳմ է ավտոմատ կերպով` որպես աշխատանքային պայմանագրի բաղկացٳցիչ մաս , կամ այն դեպքٳմ , երբ օրենքով սահմանված է , որ , եթե գործատٳն կամավոր կերպով ստեղծել է աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմա , ապա աշխատողները պարտավոր են մասնակցել գործատٳների կողմից ստեղծված սխեմաներին ):
Կան երկրներ , որտեղ գործատٳները կամավոր հիմٳնքով ստեղծٳմ են աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմաներ , որի հիման վրա վճարվٳմ են կենսաթոշակներ , որոնք մասնակիորեն փոխարինٳմ են սոցիալական ապահովٳթյան համակարգից ստացվող կենսաթոշակներին : Այս սխեմաները համարվٳմ են կամավոր նٳյնիսկ այն դեպքٳմ , երբ գործատٳները շարٳնակٳմ են « հովանավորել » նման սխեմաները , որպեսզի լրիվ կամ մասնակիորեն ազատվեն սոցիալական ապահովٳթյան համակարգին իրականացվող վճարներից : Այսինքն ՝ սա ներառٳմ է նաև այն դեպքերը , երբ գործատٳն կարող է առաջարկել սխեմա , կարող է չառաջարկել որևէ սխեմա , սակայն ٳառաջարկել դեպքٳմ աշխատողը պարտավոր է միանալ :
Աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմաները կարող են լինել պարտադիր և կամավոր
Պարտադիր աշխատանքային կենսաթոշակային ‏-ٳգործատ սխեմա . կենսաթոշակային սխեմա , որին ները պարտավորվٳմ են մասնակցել օրենքի ժովٳ : Գործատٳները պետք է ստեղծեն աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմաներ և կատարեն վճարٳմներ իրենց աշխատողների համար , որին աշխատողները պետք է միանան : Եթե գործատٳները պարտավոր են առաջարկել աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմաներ , բայց աշխատողների մասնակցٳթյٳնը ( կենսաթոշակային վճարٳմների կատարٳմ ) կամավոր է , ապա այս սխեմաները նٳյնպես կոչվٳմ են պարտադիր : Այսինքն` գործատٳն պարտավոր է առաջարկել , աշխատողը կարող է մասնակցել կամ հրաժարվել :
Աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմաներ ( կորպորատիվ կենսաթոշակային սխեմաներ ) ՀՀ-ٳմ կարող են առաջարկել մասնավոր ընկերٳթյٳնները` ապահովագրական ընկերٳթյٳնները և կամավոր կենսաթոշակային ֆոնդերի կառավարիչները :
Ներկա պահին ՀՀ-ٳմ նման սխեմա առաջարկٳմ է միայն « Կապիտալ Ասեթ Մենեջմենթ » ընկերٳթյٳնը : Այս սխեմային մասնակցٳթյٳնը կամավոր է և կախված է գործատٳի ցանկٳթյٳնից :
Կամավոր կենսաթոշակային սխեմային կամավոր կենսաթոշակային վճարներ կատարելիս գործատٳին տրվٳմ են հարկային արտոնٳթյٳններ` օրենքով սահմանված կարգով :
6
2014 թվականի հ‫ٳ‬նվարի 1-ից սկսած` ՀՀ-‫ٳ‬մ գոր- ծող բաշխողական կենսաթոշակային համակարգին զ‫ٳ‬գահեռ ներդրվեց կ‫ٳ‬տակային կենսաթոշակային համակարգը, որի ﬕջոցով կ‫ٳ‬տակվող ﬕջոցների ներդր‫ٳ‬մային կառավար‫ٳ‬ﬓ իրականացն‫ٳ‬մ են մասնավոր ընկեր‫ٳ‬թյ‫ٳ‬նները: Այսպիսով` ﬔր երկր‫ٳ‬մ կ‫ٳ‬տակային համակարգը ոչ թե փոխարինեց, այլ լրացնել‫ٳ‬ եկավ գործող պետա- կան կենսաթոշակային համակարգը: Ըստ ընդգրկված‫ٳ‬թյան հատկանիշի` տարբեր‫ٳ‬մ ենք աշխատանքային (մասնագիտական) և անհատական կենսաթոշակային սխեմաներ Աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմա. կենսա- թոշակային սխեմա, որը կարող է ստեղծվել գործա- տ‫ٳ‬ի կամ ﬕ քանի գործատ‫ٳ‬ների կողﬕց համա- տեղ (արդյ‫ٳ‬նաբերական ﬕ‫ٳ‬թյ‫ٳ‬ններ), կամ էլ արհ- ﬕ‫ٳ‬թյ‫ٳ‬նների կողﬕց՝ ﬕասին կամ առանձին: Աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմայի կա- ռավար‫ٳ‬ﬓ իրականացն‫ٳ‬մ է կա΄մ սխեմայի «հովա- նավորը»` գործատ‫ٳ‬ն, կա΄մ անկախ մարﬕնը՝ կեն- սաթոշակային ֆոնդի կառավարիչ, այլ ֆինանսա- կան կազմակերպ‫ٳ‬թյ‫ٳ‬ն: Աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմաները կարող են լինել պարտադիր և կամավոր Պարտադիր աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմա. կենսաթոշակային սխեմա, որին գործատ‫ٳ‬- ները պարտավորվ‫ٳ‬մ են մասնակցել օրենքի ‫ٳ‬ժով: Գործատ‫ٳ‬ները պետք է ստեղծեն աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմաներ և կատարեն վճա- ր‫ٳ‬ﬓեր իրենց աշխատողների համար, որին աշխա- տողները պետք է ﬕանան: Եթե գործատ‫ٳ‬ները պարտավոր են առաջարկել աշխատանքային կեն- սաթոշակային սխեմաներ, բայց աշխատողների մասնակց‫ٳ‬թյ‫ٳ‬նը (կենսաթոշակային վճար‫ٳ‬ﬓերի կատար‫ٳ‬մ) կամավոր է, ապա այս սխեմաները ն‫ٳ‬յնպես կոչվ‫ٳ‬մ են պարտադիր: Այսինքն` գործա- տ‫ٳ‬ն պարտավոր է առաջարկել, աշխատողը կարող է մասնակցել կամ հրաժարվել: 6 Կամավոր աշխատանքային կենսաթոշակային սխեմաներ. կենսաթոշակային սխեմա, որին գործա- տ‫ٳ‬ների մասնակց‫ٳ‬թյ‫ٳ‬նը կամավոր է (ներառյալ այն սխեմաները, որոնց մասնակց‫ٳ‬թյ‫ٳ‬նը կատար- վ‫ٳ‬մ է ավտոմատ կերպով` որպես աշխատանքային պայմանագրի բաղկաց‫ٳ‬ցիչ մաս, կամ այն դեպք‫ٳ‬մ, երբ օրենքով սահմանված է, որ, եթե գործատ‫ٳ‬ն կա- մավոր կերպով ստեղծել է աշխատանքային կենսա- թոշակային սխեմա, ապա աշխատողները պարտա- վոր են մասնակցել գործատ‫ٳ‬ների կողﬕց ստեղծ- ված սխեմաներին): Կան երկրներ, որտեղ գործատ‫ٳ‬ները կամավոր հի- մ‫ٳ‬նքով ստեղծ‫ٳ‬մ են աշխատանքային կենսաթոշա- կային սխեմաներ, որի հիման վրա վճարվ‫ٳ‬մ են կեն- սաթոշակներ, որոնք մասնակիորեն փոխարին‫ٳ‬մ են սոցիալական ապահով‫ٳ‬թյան համակարգից ստացվող կենսաթոշակներին: Այս սխեմաները հա- մարվ‫ٳ‬մ են կամավոր ն‫ٳ‬յնիսկ այն դեպք‫ٳ‬մ, երբ գործատ‫ٳ‬ները շար‫ٳ‬նակ‫ٳ‬մ են «հովանավորել» նման սխեմաները, որպեսզի լրիվ կամ մասնակիո- րեն ազատվեն սոցիալական ապահով‫ٳ‬թյան համա- կարգին իրականացվող վճարներից: Այսինքն՝ սա նե- րառ‫ٳ‬մ է նաև այն դեպքերը, երբ գործատ‫ٳ‬ն կարող է առաջարկել սխեմա, կարող է չառաջարկել որևէ սխեմա, սակայն առաջարկել‫ٳ‬ դեպք‫ٳ‬մ աշխատողը պարտավոր է ﬕանալ: Աշխատանքային կենսաթոշակային սխե- մաներ (կորպորատիվ կենսաթոշակային սխեմաներ) ՀՀ-‫ٳ‬մ կարող են առաջարկել մասնավոր ընկեր‫ٳ‬թյ‫ٳ‬նները` ապահովա- գրական ընկեր‫ٳ‬թյ‫ٳ‬նները և կամավոր կեն- սաթոշակային ֆոնդերի կառավարիչները: Ներկա պահին ՀՀ-‫ٳ‬մ նման սխեմա առա- ջարկ‫ٳ‬մ է ﬕայն «Կապիտալ Ասեթ Մենեջﬔնթ» ընկեր‫ٳ‬թյ‫ٳ‬նը: Այս սխեմային մասնակց‫ٳ‬թյ‫ٳ‬նը կամավոր է և կախված է գործատ‫ٳ‬ի ցանկ‫ٳ‬թյ‫ٳ‬նից: Կամավոր կենսաթոշակային սխեմային կամավոր կենսաթոշակային վճարներ կատարելիս գործատ‫ٳ‬ին տրվ‫ٳ‬մ են հարկայի